Ekologik iz kalkulyatori

Topshiriqlar

1. O‘z odatlaringizni belgilang. Sizga nechta Yer kerak bo‘ladi?
2. Izingizning eng katta qismi nima? Uni kamaytirish uchun 2 ta real odatni o‘zgartirib ko‘ring. Natija qanchaga o‘zgardi?
3. 1 tadan kam Yer kerak bo‘ladigan hayot tarzini toping. U siz uchun qulaymi?
4. «Ekologik qarz kuni» nimani anglatadi? Nima uchun u yil oxiridan oldin kelsa, bu qarz hisoblanadi?
5. Xulosa: Bitta odamning odatlari muhimmi? 30 kishilik sinf, 35 million aholi uchun hisoblab ko‘ring.

O‘qituvchi uchun

• Ekologik iz — inson iste’mol qiladigan resurslarni yetishtirish va chiqindilarini (asosan CO₂) yutish uchun zarur bo‘lgan biologik unumdor yer maydoni, global gektarlarda (gga).
• Kalkulyator soddalashtirilgan, koeffitsiyentlar taxminiy. U odatlarning nisbiy ta’sirini ko‘rsatadi. Aniq hisob uchun: Global Footprint Network kalkulyatori (footprintcalculator.org, ingliz tilida).
• Formula: kerakli Yerlar = iz / 1,6 gga (Yerning bir kishiga to‘g‘ri keladigan taxminiy biosig‘imi). Ekologik qarz kuni = 365 × 1,6 / iz.
• Darsda: 10–15 daqiqa. Har kim o‘z natijasini topadi, keyin sinf bo‘yicha o‘rtacha natija va eng samarali o‘zgarishlar muhokama qilinadi.
• Ekogumanistika bilan bog‘lash: shaxsiy javobgarlik, ehtiyoj va iste’mol, kelajak avlodlar huquqi.